centraal telefoonnummer
0900-2020643
SPOEDGEVAL?
Groepspraktijk Dierenartsen Apeldoorn op Facebook Groepspraktijk Dierenartsen Apeldoorn op Twitter registreer uw e-mailadres

leishmania bij de hond

Canine Leishmaniasis wordt veroorzaakt door een parasiet, de Leishmania infantum. De ziekte wordt overgebracht door zandvliegjes. Deze zandvliegjes komen vooral voor in landen rond de Middellandse Zee en leven in waterrijke gebieden. Rond zonsondergang komen de zandvliegen te voorschijn, overdag houden ze zich verscholen. Wanneer een besmette zandvlieg een hond bijt, komt de parasiet in het bloed terecht, waar het de rode bloedlichamen aantast.
 
Het ziektebeeld en het verloop van de ziekte verschilt enorm per hond. Sommige honden krijgen de ziekte heel kort na de infectie, bij anderen is het hun hele leven aanwezig, zonder ooit klachten te hebben. De parasieten kunnen zich inkapselen in milt en lever, maar ook in beenmerg en/of lymfeklieren. Op zo’n moment is de ziekte dan ook niet aan te tonen door een test. Maanden tot jaren later kan de ziekte "wakker" worden en gaat de hond pas de symptomen vertonen. Of en wanneer de ziekte actief wordt hangt vooral af van de individuele afweer van de hond. De hond kan drager zijn, maar hoeft verder dus niet ziek te worden!!
 
Symptomen
Leishmania is een van de moeilijkste ziektes om te herkennen aan de hand van symptomen. Afhankelijk van de organen die aangetast zijn door de parasiet en het stadium van de ziekte, kunnen er verschillende ziekteverschijnselen optreden. Leishmania kan zich verschillend uiten per hond - van de onderstaande symptomen kunnen er enkele of meerdere aanwezig zijn:

Algehele toestand van de hond:
  • Geleidelijke toenemende lusteloosheid.
  • Gewichtsverlies ondanks dat hij goed eet of zelfs veel meer eten krijgt.
  • Bewegingsproblemen en gewrichtsklachten.
  • Koorts.
  • Slaapzucht.
  • Bloedarmoede (bleke slijmvliezen).
  • Vergrote lymfeklieren, vooral in hals- en knieholte.
Huidklachten:
  • Droge schilferige huid en wondjes die slecht/niet genezen.
  • Kale plekken: oren, neus, rond de ogen (de ‘bril’) + symmetrische kaalheid op lichaam en/of hoofd.
  • Roze ooglidranden en/of rond de neus en kale plekjes achterop de oren
  • Korsten en kloven aan neusspiegel en voetzooltjes en zweren op de huid en in de slijmvliezen.
  • Rode geïrriteerde huid/blauwe plekken.
Overige:
  • Droge neus/neusbloedingen/chronische oogontstekingen/blindheid.
  • Diarree, soms constant en soms wisselend.
  • Afwijkingen aan de nagels, snelgroeiend of erg dik/hard.
 Niet zichtbare symptomen:
  • Lymfeknopen te groot.
  • Lever/milt te groot.
  • Chronische darmvliesontsteking (braken en diarree).
  • Nierinsufficiëntie (grootste doodsoorzaak van Leishmaniose).
Bloed(onderzoek):
  • Totaal eiwitten: vrijwel altijd verhoogd
  • Albuminegehalte: vaak verlaagd
  • Hematocrietwaarde: vaak verlaagd
  • Leukocyten: meestal normaal
  • Ureum- en kreatininegehaltes: verhoogd (in laat stadium)
     

Diagnose
Er bestaan een aantal (bloed)testen waardoor kan worden vast gesteld of de hond besmet is met Leishmania. Afhankelijk van de gezondheid van de hond wordt er voor één test of een combinatie van meerdere testen gekozen.

  • PCR (Polymerase Chain Reaction) spoort DNA-ketens van de parasiet op. Een hond die drager is maar niet ziek, kan zo ontdekt worden omdat de PCR-test redelijk zeker kan vaststellen of de hond positief of negatief is. (Voor verdachte honden zónder symptomen).
  • IFI (Immuno Fluorescentie afweerstoffentest). Deze test geeft de hoeveelheid afweerstoffen tegen de parasiet aan. (Voor honden met één of meerdere symptomen aangeraden)
  • ELISA. Deze test biedt een betrouwbaarheid van 80-100%, maar kan in de vroege fase van de ziekte vals negatieve uitslagen geven. Bij twijfel: na een aantal weken hertesten.
  • DAT (direct agglutination test) is een test op antilichamen in het bloed en kan - net als de Elisa - in een beginstadium vals negatieve uitslagen geven.
Bovenstaande testen worden uitgevoerd bij een extern laboratorium waardoor de uitslag enkele dagen in beslag zal nemen.
 
Behandeling
In principe is een hond met Leishmania goed te behandelen, mits het tijdig ontdekt wordt. Bij een positieve test wordt er gestart met een tablettenkuur van Allopurinol, dat de symptomen doet verminderen. Sommige honden blijven de tablettenkuur gedurende hun hele leven gebruiken zonder nadelige gevolgen. Ze blijven echter wel drager van de ziekte. Het is tevens verstandig om het bloed om de 3 – 6 maanden te laten controleren.
 
Preventie
Om te voorkomen dat u hond besmet wordt met Leishmania, dient een beet van de zandvlieg voorkomen te worden. Gaat uw hond mee op vakantie rond de Middellandse Zee:
  • Doe hem dan de Scalibor® band om, deze biedt voor 95% bescherming tegen zandvliegjes gedurende 6 maanden. De band geeft na 2 weken een optimale bescherming.
  • De vliegjes zijn rond zonsop- en ondergang het meest actief. Houd uw hond dus ‘s avonds en ’s nachts zoveel mogelijk binnen en gebruik dubbel muskietengaas.
  • De zandvlieg is actiever in en bij waterrijke gebieden, ze hebben water nodig om te overleven.
  • Hoe zuidelijker u reist, hoe groter de kans op besmetting.
Recentelijk is er een vaccin ontwikkeld tegen Leishmaniabesmetting bij de hond. Het vaccin triggert het immuunsysteem om de parasiet te doden. Het vaccinatieprotocol bestaat uit meerdere injecties die gegeven moeten worden op specifieke tijdstippen vóórdat de hond met de parasiet in aanraking kan komen. Het lijkt er dus op dat deze methode met name interessant is voor honden die regelmatig, door het jaar heen, in de risicogebieden komen. Jaarlijkse boostervaccinaties zijn noodzakelijk. Neem voor meer informatie over deze specifieke behandeling contact met ons op.

terug naar info-ABC